Beschrijf één ruimte en je weet of je details werken

Als je in je scène alle vijf de zintuigen afvinkt, krijg je een lijstje van wat er te zien, horen en ruiken is. Maar twee mensen die dezelfde kamer binnenlopen, zien niet dezelfde dingen, en juist dat verschil maakt er een scène van. Met deze oefening zie je of het in jouw fragment gelukt is. Je krijgt ook meteen feedback, als je wilt.

Dat je alle vijf de zintuigen moet gebruiken en niet alleen je ogen als je een verhaal schrijft, weet je waarschijnlijk al. Geur roept herinneringen op, geluid schept sfeer, tast en smaak maken het compleet. Alleen zegt dat advies niets over welk detail je wanneer het beste kunt kiezen en waarom. En daar lopen veel schrijvers juist op vast.

Voorbeeld: je hebt je personage iets laten ruiken en horen, maar is dat wat hem zou opvallen als hij die kamer binnenkomt?

Je denkt van wel, want jij hebt die details zelf gekozen. Maar of ze bij dit personage horen of bij zomaar iemand, kun je in je eigen tekst heel moeilijk beoordelen.

In de oefening hieronder beschrijf je twee keer dezelfde ruimte, door twee verschillende paar ogen, zonder ergens een stemming te benoemen. Daarna kijkt ViaScripta ter plekke of dat werkt.

Je vindt eerst de instructies. Daarna kun je de oefening zelf maken en direct feedback ontvangen.

Plak je tekst in de widget onderaan deze pagina, geen account nodig.

Gevorderde oefening: Dezelfde ruimte, twee keer

Beschrijf twee keer dezelfde ruimte, van ongeveer 175 woorden per keer, gezien door twee verschillende personages. Ze zien allebei letterlijk hetzelfde, maar ze merken andere dingen op. Benoem nergens hun stemming of hun situatie. Het verschil moet zitten in wat ze registreren en in welke volgorde, niet in de bijvoeglijke naamwoorden.

• Omvang: 350 woorden
• Duur: 1 uur

Leerdoel

• Oefenen met waarneming als karakterisering, waarbij de selectie van details laat zien wie er kijkt en in welke toestand hij verkeert

Beoordelingscriteria

• Selectie: wat elk personage opmerkt past bij zijn toestand, zonder dat die wordt benoemd
• Verschil: de twee versies verschillen in waarneming en niet in waardering
• Terughouding: nergens staat wat een van beiden voelt of wat er aan de hand is
• Zelfstandigheid: allebei de fragmenten staan op zichzelf

Schrijf zelf twee fragmenten volgens de opdracht. Twee keer dezelfde ruimte, twee verschillende personages, en nergens een stemming benoemd.

Plak je uitwerking hieronder, dan zie je meteen hoe je fragmenten scoren op de vier beoordelingscriteria. Je hoeft het niet meteen goed te doen, want niemand leest mee.

Meer oefenen? Bekijk het overzicht van alle schrijfoefeningen.